زنجیرهای از روایتهای رسانهای در آمریکا و رسانههای همسو، این گمانه را تقویت میکند که زمینهسازی تبلیغاتی برای توجیه حمله احتمالی به زیرساختهای ایران در جریان است.
خبرگزاری مهر، گروه سیاست – نفیسه عبدالهی: در شرایطی که منطقه غرب آسیا همچنان تحت تأثیر تنشهای نظامی و امنیتی قرار دارد، انتشار مجموعهای از گزارشها و ادعاهای رسانهای غرب درباره ایران، بار دیگر موضوع جنگ روایتها و نقش رسانهها در زمینهسازی برای اقدامات نظامی را به کانون توجه تبدیل کرده است؛ ادعاهایی درباره ارتباط سدهای ایران با پایگاههای موشکی و طرح اتهام استفاده از سلاح شیمیایی یا بمب کثیف در واشنگتن که با واکنش صریح مقامهای سیاسی و دیپلماتیک جمهوری اسلامی ایران مواجه شده است.
نکته قابل تأمل در این روند، صرفاً محتوای این ادعاها نیست، بلکه همزمانی و نحوه بازتاب آنها در رسانههای جریان اصلی آمریکا و رسانههای همسو با سیاستهای تلآویو است؛ روندی که از نگاه مقامهای ایرانی میتواند بخشی از تلاش برای تغییر چارچوب ادراکی افکار عمومی و ایجاد توجیه سیاسی و رسانهای برای تعرض احتمالی به زیرساختهای حیاتی ایران باشد.
از سدهای ایران تا ادعای بمب کثیف؛ شکلگیری یک زنجیره رسانهای
نقطه آغاز این فضاسازی، بازتاب گزارشی از روزنامه نیویورکتایمز درباره ارتباط احتمالی برخی سدهای ایران با تأسیسات و پایگاههای موشکی بود. این روایت سپس در رسانههایی مانند اینترنشنال برجسته شد؛ درحالیکه فرضیه مطرحشده در گزارش نیز بهخودیخود به معنای اثبات وجود ارتباط عملیاتی میان سدها و تأسیسات نظامی نبود.
در ادامه، انتشار گزارشی از شبکه سیانان درباره ادعای احتمال طرح حمله شیمیایی یا استفاده از بمب کثیف در واشنگتن، ابعاد دیگری به این فضای رسانهای افزود.
قرار گرفتن این دو روایت در کنار یکدیگر، از منظر تحلیلی واجد اهمیت است؛ زیرا هر دو میتوانند در صورت تکرار و بازنشر گسترده، تصویری تهدیدمحور از ایران ایجاد کنند؛ تصویری که در آن، از یک سو زیرساختهای غیرنظامی در مجاورت تأسیسات نظامی بهعنوان اهدافی مشکوک معرفی میشوند و از سوی دیگر، اتهامهایی با ماهیت امنیتی و شیمیایی علیه ایران مطرح میشود.
قالیباف: عملیات فریب با لوگوهای جدید
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، در واکنش به این تحولات، با اشاره به آنچه دروغپردازی رسانههای آمریکایی علیه ایران خواند، از تکرار عملیاتهای فریب و جنگطلبی در قالبی جدید انتقاد کرد.
قالیباف با تأکید بر تغییر مسیر عملیات روانی از برخی جریانهای سیاسی به رسانههایی مانند نیویورکتایمز و سیانان، این روند را در چارچوب تحولات مربوط به مالکیت و نفوذ در ساختار رسانهای آمریکا ارزیابی کرد.
اشاره رئیس مجلس به «لری الیسون» نیز از این منظر قابل توجه است که موضوع مالکیت رسانهها و تمرکز قدرت اقتصادی در صنعت ارتباطات، یکی از مباحث مهم در تحلیل استقلال تحریریهها و تأثیر منافع صاحبان سرمایه بر فضای اطلاعرسانی محسوب میشود.

عراقچی و هشدار درباره تکرار تجربه جنگ عراق
سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، نیز با انتشار پیامی به زبان انگلیسی، نسبت به آنچه تبلیغات دروغین به سبک جنگ عراق خواند، هشدار داد.
وی با اشاره به طرح ادعاهایی درباره توطئه ایران برای استفاده از سلاحهای شیمیایی در واشنگتن و همچنین ارتباط سدهای ایران با پایگاههای موشکی، این روایتها را فاقد اعتبار دانست و خواستار توقف چنین فضاسازیهایی شد.
اشاره عراقچی به تجربه عراق در سال ۲۰۰۳، یادآور یکی از مهمترین نمونههای بهرهبرداری سیاسی از اطلاعات امنیتی برای توجیه جنگ است.
در آستانه حمله آمریکا به عراق، ادعاهایی درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی و تهدید ناشی از آنها به یکی از محورهای اصلی سیاست خارجی دولت وقت آمریکا تبدیل شد. این ادعاها نقش مهمی در اقناع بخشی از افکار عمومی و توجیه سیاسی حمله داشتند؛ اما پس از اشغال عراق، ادعای وجود ذخایر فعال و گسترده سلاحهای کشتار جمعی که مبنای اصلی توجیه جنگ بود، تأیید نشد.
از همین منظر، هشدار وزیر امور خارجه ایران درباره بازتولید الگوی عراق، ناظر بر یک تجربه تاریخی واقعی و پیامدهای سنگین سیاسی و انسانی آن است.

سدها و تأسیسات آب؛ خط قرمز حقوق بشردوستانه
یکی از مهمترین ابعاد این ماجرا، طرح ادعاهایی درباره ارتباط سدهای ایران با تأسیسات موشکی و پیامد احتمالی چنین ادعاهایی برای امنیت زیرساختهای غیرنظامی است.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در واکنش به این فضاسازیها تأکید کرد که ادعای ارتباط سدهای ایران با پایگاههای موشکی، میتواند دستاویزی تبلیغاتی و امنیتی برای توجیه تعرض به زیرساختهای حیاتی کشور باشد.
وی همچنین با اشاره به حملات اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه تأسیسات مرتبط با آب در نقاط مختلف ایران، از هدف قرار گرفتن مخازن ذخیره آب در خمین، هفتکل و بمانی سیریک و تأسیسات آبشیرینکن در قشم، نیکشهر، تیس و روستای بنجی جاسک خبر داد.
به گفته بقائی، این حملات موجب قطع یا اختلال در آبرسانی به مردم و مناطق مسکونی شده است.

این اظهارات، موضوع حفاظت از زیرساختهای حیاتی را از سطح یک مناقشه رسانهای فراتر میبرد و آن را به مسئلهای حقوقی و انسانی تبدیل میکند؛ زیرا آب آشامیدنی، شبکههای انتقال آب و تأسیسات تأمین نیازهای اولیه مردم، مستقیماً با حق حیات و سلامت غیرنظامیان ارتباط دارند.
در این زمینه، ماده ۵۶ پروتکل اول الحاقی به کنوانسیونهای ژنو اهمیت ویژهای دارد. این ماده، سدها، خاکریزها و نیروگاههای هستهای تولیدکننده برق را در زمره تأسیساتی قرار میدهد که در صورت حمله، ممکن است موجب خسارات شدید به جمعیت غیرنظامی شوند. ازاینرو، حمایت ویژهای در برابر حملات به این تأسیسات پیشبینی شده است.
خطر تبدیل روایت رسانهای به مجوز سیاسی برای حمله
در تحلیل تحولات اخیر، باید میان سه مرحله تمایز قائل شد، تولید ادعا، تبدیل ادعا به روایت رسانهای و بهرهبرداری سیاسی و امنیتی از روایت شکلگرفته. در مرحله نخست، یک ادعای تأییدنشده درباره فعالیتهای ایران مطرح میشود. در مرحله دوم، بازتاب مکرر آن در رسانههای مختلف میتواند به افزایش ضریب پذیرش عمومی آن منجر شود. در مرحله سوم، همان روایت ممکن است در فضای سیاسی و امنیتی برای توجیه اقدامات محدودکننده یا حتی نظامی مورد استفاده قرار گیرد.
این سازوکار الزاماً به معنای وجود یک طرح از پیش طراحیشده برای حمله نیست؛ اما در تاریخ منازعات بینالمللی، نمونههای متعددی وجود دارد که نشان میدهد روایتسازی رسانهای چگونه میتواند بر محاسبات سیاسی و افکار عمومی تأثیر بگذارد.
زیرساختهای حیاتی ایران تنها متعلق به یک جغرافیای سیاسی نیستند؛ آسیب به تأسیسات آب، برق و انرژی در یک کشور بزرگ منطقهای میتواند پیامدهایی انسانی، اقتصادی و زیستمحیطی فراتر از مرزهای آن ایجاد کند. بنابراین عادیسازی حمله به زیرساختهای غیرنظامی نهتنها امنیت ملی ایران، بلکه ثبات منطقهای و اعتبار نظام حقوقی بینالمللی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
این همان الگوی آشنای تبلیغات پیش از جنگ عراق است؛ ساختن تهدید، تکرار اتهام و آمادهسازی افکار عمومی برای اقدام نظامی. چنانکه عراقچی نیز نسبت به تکرار آن تجربه هشدار داده است.
مسئله امروز دفاع از اصلی بنیادین در حقوق و اخلاق بینالملل است؛ ممکن است حقیقت قربانی جنگ روایتها شده باشد؛ و هزینه این دروغها را ملتها میپردازند.
کد مطلب 7015051
نفیسه عبدالهی
-
عراقچی: ادعای قصد ایران برای حملۀ شیمیایی به آمریکا مزخرف است
-
نشست سهجانبهٔ وزرای امور خارجه ایران، عمان و ازبکستان در مسقط
-
ضرورت کیفیت بخشی آرد تحویلی به شهرستان شادگان
-
ما راه ۴۶ ساله مجاهدت سردار غلامرضا سلیمانی را ادامه میدهیم
-
۱۵۹ کلاس درس سال آینده به فضای آموزشی ارومیه افزوده می شود
-
جنگل های بلوط زاگرس؛ میراثی که هر درختش ۴۰ میلیارد تومان میارزد
-
پیام تسلیت عارف درپی درگذشت «بهمن مهری»
-
سهم ۵۰ درصدی سمنان از رتبههای برتر کنکور استان
-
توسعه پوشش گیاهی قزوین بر اساس ظرفیت بومی هر منطقه دنبال میشود
-
همافزایی شهرداری و بسیج در جنگ ۴۰ روزه به اوج رسید
-
نقشه راه توسعه البرز تا سال ۱۴۱۵ تدوین شد؛ پایان تصمیمگیری سلیقه ای
-
زاکانی: در کشور هیچ بنبستی برای اداره امور وجود ندارد
-
بارش باران و برف در ۷ استان؛ موج جدید بارشی امشب وارد کشور میشود
-
دو هنرمند کرمانشاهی در جشنواره هنرهای تجسمی جوانان تقدیر شدند
-
ناو هواپیمابر «جورج واشنگتن» خلیج فارس را ترک کرد
-
توقف فروش ۱۰ هزار خودروی ایرانخودرو با دستور قضایی
-
ادعای ترامپ: چین و روسیه در مناقشه با ایران به سود واشنگتن عمل کردند
-
هشدار بارش برف و باران در ۸ استان؛ ورود موج جدید بارشها از یکشنبه
-
تقدیر حجت الاسلام قمی از جانشین ستاد کل نیروهای مسلح
-
بیرانوند در یکقدمی تاریخسازی در آسیا؛ دروازهبان ایران امیدوار ماند
-
ادعاهای رئیس موساد درباره سلاحهای شیمیایی ایران جهت دار بود
-
ناو سوم آمریکا در منطقه؛ تهدید نظامی یا جنگ روانی؟
-
روزنامههای ورزشی پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵
-
روزنامههای صبح پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵
-
روزنامههای ورزشی چهارشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی چهارشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۵
- مبلمان اداری
- دستگاه برش لیزری
- گرمی، پلتفرم سرمایهگذاری فلزات گرانبها
- فروش بیمه
- هدایای تبلیغاتی تهران سارنگ
- امداد خودرو
- لاین نوری
- خرید طلای آب شده
- شماتیک برد موبایل
- نظافت و آشپزی در منزل
- جواهری جواد
- خرید دوچرخه برقی
- قیمت ایمپلنت
- تشک مواج سلولی
- قیمت میلگرد سیادن ابهر
- تلفن گویا و سانترال ابری
- وکیل آنلاین
- ایمپلنت اصفهان
- خرید اپل ایدی
- کلینیک ترک اعتیاد تهران
- دوربین مداربسته
- جراح بینی تهران
- جراح بینی در تهران
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- نمایندگی بوش در تهران
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو
- تهران تایمز
- روزنامه آگاه

